Kenniscentrum Wetgeving en Juridische zaken

7 Wat zijn de gevolgen?

Integraal afwegingskader voor beleid en regelgeving

Beleid, en wet- en regelgeving vertonen, naast beoogde gevolgen, vaak ook neveneffecten voor verschillende betrokkenen. Door deze ex ante (vooraf) goed in kaart te brengen, kun je een afgewogen beslissing nemen inzake voorgenomen regelgeving. De maatschappelijke kosten- en batenanalyse (MKBA) kan hierbij een nuttig hulpmiddel zijn.

Soorten gevolgen

Nieuw beleid en regelgeving kunnen onder andere gevolgen hebben voor:

Afweging van de gevolgen

Op basis van de in kaart gebrachte gevolgen kun je nagaan of de gevolgen van je nieuwe beleid of wetgeving wenselijk zijn:

  • Hoe verhouden de baten van je voorstel zich tot de ongewenste neveneffecten van je beleid?
  • Hoe kunnen die neveneffecten voorkomen of verminderd worden?
  • Is het nodig om een alternatief voor het beleid te formuleren?
  • Wordt rekening gehouden met een eventuele voorbereidingstijd om ervoor te zorgen dat de regeling goed kan worden uitgevoerd?

Evaluatie en monitoring

In de fase van het afwegen van de gevolgen, is het ook belangrijk om al vast te stellen wanneer en hoe het beleid zal worden gemonitord en geëvalueerd. Je hebt namelijk informatie nodig uit het beleidsveld om te kunnen beoordelen wat het effect is van het nieuwe beleid. Evalueren en monitoren helpt als je tijdens het proces wilt bijsturen of als je geen inzicht hebt in de mogelijke gevolgen van het voorstel.

Effectmeting

In deze fase zal worden bekeken in hoeverre de interventie effect heeft. Voordat je de interventie invoert moet je indicatoren definiëren. Aan de hand van deze indicatoren kan worden gemeten of de interventie (zichtbare) effecten heeft.

Vaste Verander Momenten (VVM)

Om onder meer het bedrijfsleven te ontlasten gelden er Vaste Verander Momenten (VVM) voor alle wetten, AMvB’s en ministeriële regelingen. Deze verplichting is opgenomen in Ar 4.17.

Lees meer over VVM en de toepassing ervan bij 6.5 Beleid invoeren - Kabinetsstandpunt Vaste Verandermomenten.

Relevante verplichte kwaliteitseisen
Relevante verplichte kwaliteitseisenToelichting
Aanwijzingen voor de regelgevingEisen aan de vormgeving van wet- en regelgeving en het proces waarin deze tot stand komen.
Bedrijfseffectentoets inclusief MarkteffectentoetsGeeft aan hoe je de effecten van voorgenomen regelgeving op bedrijven in kaart brengt, voorkomt of zo beperkt mogelijk houdt.
Beoordelingskader interbestuurlijke verhoudingenNormen en toetspunten voor de kwaliteit van de interbestuurlijke verhoudingen bij beleid met een rol voor o.a. provincies en gemeenten.
Handboek meting regeldrukkostenDeze handleiding geeft aan hoe je de inhoudelijke nalevingskosten en administratieve lasten van voorgenomen regelgeving voor bedrijven en burgers meet, beschrijft, voorkomt of zo beperkt mogelijk houdt.
Maat houden: doorberekenen van toelatings- en handhavingskostenToetsingskader voor de doorberekening van toelatings- en handhavingskosten aan particulieren genoemd in Ar 5.56.
MilieueffectentoetsToetst energiegebruik, mobiliteit, verbruik en beheer van de voorraden van grondstoffen, afvalstromen, emissies naar de lucht, bodem, oppervlaktewater en de beschikbare fysieke ruimte.
Uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid (U&H)Instrument om de beoogde en niet-beoogde gevolgen van ontwerp-regelgeving voor de organisaties die met de uitvoering worden geconfronteerd in kaart te brengen.
Relevante toetsingsinstanties
Relevante toetsingsinstantiesToelichting
BZK administratieve lastenIndien burgers of professionals betrokken.
EZBedrijven betrokken? Voer een bedrijfseffectentoets uit.
FIN begrotingszaken 
I&M 
Rijksbrede wetgevingstoetsingInclusief uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid (U&H)

Laatst gewijzigd op: 27-6-2018