Kenniscentrum Wetgeving en Juridische zaken

4.2 Niveaus van doelstellingen

Integraal afwegingskader voor beleid en regelgeving

Strategische, specifieke en operationele doelstellingen

Gelet op de eerder geformuleerde probleemdefinities kunnen op 3 niveaus doelen worden geformuleerd. Wees je daarbij bewust dat het niveau of de niveaus van doelstelling die je kiest en deelt met betrokken partijen van invloed is op de ruimte die er is voor betrokken partijen (vraag 2) om zelf de middelen te kunnen kiezen om dat doel te bereiken en op de instrumenten die je als overheid zelf kan inzetten om dat doel te bereiken. Hoe algemener het doel, hoe meer ruimte voor verschillende oplossingen.

Van abstract naar concreet gaat het om:

  • strategische doelen;
  • specifieke doelen;
  • operationele doelen.

Het formuleren van doelen op deze verschillende niveaus scherpt het denken over de concrete doelen en hun bijdragen aan het maatschappelijke of algemene doel binnen het beleidsveld. Ook kan het doel zelf eventueel als norm dienen, zie hiervoor de Factsheet doelvoorschriften (PDF).

Verduidelijk hoe de verschillende doelen aan elkaar bijdragen

Het moet duidelijk zijn hoe operationele doelen bijdragen aan het bereiken van specifieke doelen en hoe specifieke doelen op hun beurt weer bijdragen aan het realiseren van algemene doelen. Zie 4.2 Niveaus van doelstellingen.

Voorbeeld
NiveauOmschrijving
Strategische doelenEen strategisch doel is abstract, zoals "tegengaan van de verdere opwarming van de aarde". Strategische doelen kunnen niet rechtstreeks worden bereikt, omdat er te veel factoren een rol spelen die men niet kent of niet beheerst. De strategische doelen geven richting. Wanneer je ze met de partijen deelt, werken ze verbindend tussen de partijen die samen voor dze maatschappelijke opgaven staan.
Specifieke doelenEen specifiek doel levert een bijdrage aan het bereiken van het algemene doel. Een voorbeeld hiervan is: "met 40% verminderen van de CO2 productie in Nederland".
Operationele doelenEen operationeel doel is een SMART geformuleerd doel dat bijdraagt aan het specifieke doel. Bijvoorbeeld: "Binnen drie jaar de CO2 uitstoot van de chemische industrie met 20% verminderen door gebruik van filter X".

Relevante toetsingsinstanties

Er zijn geen toetsingsinstanties die specifiek kijken of de doelstelling op verschillende niveaus is geformuleerd. Wel vragen de toetsingsinstanties uit 4 Wat is het doel? naar wat het doel is. Het formuleren van doelen op verschillende niveaus draagt bij aan de beantwoording van deze vraag.

Laatst gewijzigd op: 1-6-2017